Περί ὑπομονῆς, ὑπερηφανείας, ταπεινώσεως, ἐκκοπῆς ἰδίου θελήματος καί ταπεινῶν στοχασμῶν. Ἡ ζωή τοῦ Ὁσίου Γέροντος Ἀρσενίου Μπόκα. Μέρος Η'

 Περί ὑπομονῆς, ὑπερηφανείας, ταπεινώσεως, ἐκκοπῆς ἰδίου θελήματος καί ταπεινῶν στοχασμῶν

Οἱ βαθμίδες τῆς μοναχικῆς πολιτείας

Ἱερομονάχου Γέροντα Ἀρσενίου Μπόκα (+1910-1989)

 Μέρος Η'

Ἡ ἀπάρνησις τοῦ ἑαυτοῦ μας δέν πραγματοποιεῖται μέ μία φορά ἤ μιά φορά γιά πάντα, ἀλλά  χρειάζεται χρόνος καί ὑπομονή. Χρειάζεται χρόνος γιά τήν ἐξοικείωσι καί ὑπομονή γιά τίς δυσκολίες πού ἀναφύονται.
Ὑπομονή πρέπει νά ἔχουμε πρῶτα μέ τόν ἴδιο τόν ἑαυτό μας, γιά νά μή πέσουμε στήν λύπη.
Κατόπιν χρειάζεται νά ἔχουν καί οἱ ἄλλοι ὑπομονή ἀπέναντί μας μέχρις ὅτου συνειθίσουμε τήν τελεία ἀπάρνησι τοῦ ἑαυτοῦ μας. Ἐάν μάθουμε πρακτικά τήν αὐταπάρνησι, αὐξάνεται ἡ ἀγάπη στήν καρδιά μας, ἡ ὑπομονή παύει ἀπό τό νά ἔχη πλέον κάποια ἀρνητική παρουσία ἤ στενοχώρια καί μετατρέπεται σέ χαρά.
Κάθε λύπη, πού ταλαιπωροῦσε παλαιότερα τήν ψυχή μετρατρέπεται τελείως σέ χαρά.
Ὅταν ζοῦμε τήν αὐταπάρνησι καί τήν ἀγάπη, μᾶς γίνεται ἡ ὕβρις δόξα καί ἡ δόξα ὕβρις. Ἡ ὑπομονή παραμένει ἀκόμη σάν μία ἄσκησι, δηλαδή δοκιμασίες τῆς φύσεώς μας μέ κάθε εἴδους κόπους.
Ἡ ἀνάβασις σέ ὑψηλότερη πνευματική βαθμίδα, ἀπ᾿ αὐτή πού εὑρισκόμεθα, εἶναι ἀδύνατον νά τήν ἐπιτύχουμε χωρίς κάποιες ἀσκήσεις.
 Σ᾿ αὐτή τήν ἄσκησι τῆς ὑπομονῆς δέν εἶναι καλό νά ποθοῦμε κάτι ἄλλο παρά τό μέτρο ἐξυγιάνσεως τῆς φύσεώς μας ἀπό τήν δυναστεία τῶν παθῶν.

Οἱ βαθμίδες τῆς πνευματικῆς πάλης. Ἐξομολόγησις καί ἔλεγχος τῆς συνειδήσεως. Ἡ ζωή τοῦ Ὁσίου Γέροντος Ἀρσενίου Μπόκα. Μέρος Ζ'

Οἱ βαθμίδες τῆς πνευματικῆς πάλης

Οἱ βαθμίδες τῆς μοναχικῆς πολιτείας

Ἱερομονάχου Γέροντα Ἀρσενίου Μπόκα (+1910-1989)

 Μέρος Ζ'

Ἡ πνευματική ζωή εἶναι μία, διότι ἕνας καί μοναδικός εἶναι ὁ Θεός. Ἡ ἐξοικείωσίς της ὅμως εἶναι σταδιακή, κατά τό μέτρο καθάρσεως τῶν παθῶν, τό ὁποῖον πρόβλημα ὑπάρχει στά πρῶτα χρόνια τῆς μοναχικῆς ζωῆς. Ἡ πρώτη αὐτή περίοδος χαρακτηρίζεται μέ τήν μάχη κατά τῶν παθῶν, πού λέγεται ἄσκησις, ἐνῶ ὁ μοναχός λέγεται ἀσκητής καί ἀγωνιστής καί τό πλῆρες πρόγραμμα τῆς πνευματικῆς ἐκπαιδεύσεως λέγεται ἀσκητική.
 Ἡ λέξις ἄσκησις εἶναι ἑλληνική καί στά ρουμανικά σημαίνει φυσική ἄσκησις. Μετά ἀπέκτησε τήν ἔννοια τῆς ἠθικῆς ἀσκήσεως, τήν ὁποία ἔλαβαν τά μοναστήρια μέ τήν ἔννοια τῶν πνευματικῶν ἀσκήσεων, διά τῶν ὁποίων λυτρώνεται ὁ ἄνθρωπος ἀπό τά φυσικά του πάθη.
Ἑπομένως, αὐτή εἶναι ἡ περίοδος ἀναβάσεως, στήν ὁποία ἡ πρωταρχική ἀπασχόλησις τοῦ μοναχοῦ εἶναι ἡ κάθαρσις ἀπό τά πάθη. Κυρίως ὁ ὅρος «κάθαρσις» ἔχει κι αὐτός δύο ἡλικίες καί καθιερώθηκε μέ τό ὄνομα ἠθικότης. Ἡ ἀσκητική περίοδος παριλαμβάνει τήν ἐνεργό ἠθικότητα στήν ὁποία ὑπάγονται ὅλες οἱ ἀσκήσεις τοῦ ἀνθρώπου καί ἡ παθητική ἠθικότης, δηλαδή ἡ κάθαρσις τῆς φύσεως ἀπό τά πάθη, τά ἔξωθεν προερχόμενα στήν ψυχή τοῦ ἀνθρώπου, ἐφ᾿ ὅσον τόν ἔκανε ὁ Ἴδιος ὁ Θεός  «καλόν λίαν».

Περί νηστείας καί προσευχῆς. Ὁ ἀόρατος πόλεμος ἤ περί πειρασμῶν. Ἡ ζωή τοῦ Ὁσίου Γέροντος Ἀρσενίου Μπόκα. Μέρος ΣΤ'

Περί νηστείας καί προσευχῆς

Οἱ βαθμίδες τῆς μοναχικῆς πολιτείας

Ἱερομονάχου Γέροντα Ἀρσενίου Μπόκα (+1910-1989)

 Μέρος ΣΤ'

Ἡ νηστεία  εἶναι παλαιά καί ἀρχίζει ταυτόχρονα μέ τήν δημιουργία τοῦ ἀνθρώπου. Εἶναι ἡ πρώτη ἐντολή γιά αὐτοκυριαρχία. Ἡ νηστεία καί ἡ προσευχή εἶναι τά δύο μέσα, μέ τά ὁποῖα καθαρίζεται ἡ φύσις τῶν παθῶν.
 Ὅλοι οἱ ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι ἐπλησίασαν τόν Θεό, ἐταπείνωσαν τήν ψυχή τους μέ τήν προσευχή καί τήν νηστεία. Καί ὁ Ἰησοῦς ἐνήστευσε 40 ἡμέρες, θέτοντας τήν νηστεία σάν ἀρχή ἐπαγγελίας τῆς βασιλείας τοῦ Θεοῦ, χωρίς νά εἶναι ἀπαραίτητη γι᾿ Αὐτόν ἡ νηστεία, ἐφ᾿ ὅσον ἦτο ἀπαθής.
Τά βαθύτερα θεμέλια τῆς νηστείας καί προσευχῆς τά εὑρίσκουμε ἐπίσης στό Βάπτισμα. Ἀπό τό βάθος της ἡ ὕπαρξίς μας ἐνδύεται τόν Χριστό. Σ᾿ αὐτό τό βάθος τοῦ νοῦ ἤ στό βῆμα τῆς καρδίας, κατά τήν ἔκφρασι τῶν Πατέρων, στεγάζεται ὁ Χριστός, ἀφοῦ ἐδίωξε ἔξω τόν σατανᾶ, ὁ ὁποῖος ἀποχωρεῖ καί ἀπό τίς αἰσθήσεις.
Ἀπ᾿ ἐδῶ οἱ δυνάμεις τοῦ νοητοῦ ἐχθροῦ, τά πάθη ἀγωνίζονται νά περικυκλώσουν καί νά κυριεύσουν τήν θέλησι τοῦ ἀνθρώπου πάλι στά δίκτυά τους.

Περί ἀρνήσεως τοῦ κόσμου, τοῦ ἑαυτοῦ μας. Περί τῶν εὐαγγελικῶν ἐντολῶν καί τῶν μοναχικῶν ὑποσχέσεων. Ἡ ζωή τοῦ Ὁσίου Γέροντος Ἀρσενίου Μπόκα. Μέρος Ε'

Περί ἀρνήσεως τοῦ κόσμου

Οἱ βαθμίδες τῆς μοναχικῆς πολιτείας

Ἱερομονάχου Γέροντα Ἀρσενίου Μπόκα (+1910-1989)

 Μέρος Ε'

Ὁ κόσμος εἶναι ἔργο τοῦ Θεοῦ. Ἀλλά ἡ φθορά τοῦ κόσμου εἶναι  ἔργο τῆς ἀμαρτίας. Οἱ μοναχοί φεύγουν ἀπό τήν φθορά τοῦ κόσμου, διότι αὐτή ἀποσυνθέτει πνευματικά τούς ἀνθρώπους τοῦ Θεοῦ. Καί, ἐπειδή ἡ φθορά αὐτή εἶναι τόσο πολύ ἀνακατωμένη μέ τόν κόσμο, οἱ μοναχοί ἀρνοῦνται τόν κόσμο. Αὐτά ἐν συντομίᾳ.
Πιό ἐκτενέστερα, ἡ φυγή ἀπό τόν κόσμο γίνεται ὡς ἑξῆς: Σέ κάποια ἡλικία ἐξεγείρεται ὁ νοῦς μας καί ἡ χριστιανική μας συνείδησις. Ἡ συνείδησις αὐτή εἶναι τό ἴδιο τό χάρισμα τοῦ Βαπτίσματος. Ἀπ᾿ ἐδῶ μᾶς καλοῦν δύο φωνές: Ὁ Θεός καί ὁ κόσμος. Ὁ καθένας μᾶς τραβᾶ πρός τό μέρος του. Ὁ Θεός μᾶς καλεῖ, μέσῳ τῆς συνειδήσεώς μας, ἐνῶ ὁ κόσμος μέσῳ τοῦ σώματός μας. Φθάνοντας σ᾿ αὐτό τό σταυροδρόμιο ἔχουμε στήν συνέχεια τήν ἐλευθερία νά διαλέξουμε τόν τρόπο τῆς ζωῆς μας γιά τό μέλλον μας.
Ἐάν ἔχουμε νά κάνουμε μιά χριστιανική ζωή στόν κόσμο, βλέπουμε γύρω μας ἤ ἀκόμη καί μέσα στό σπίτι μας ὅτι οἱ κοσμικές συνήθειες καί ἀπασχολήσεις μᾶς νικοῦν καί φθάνουμε στό σημεῖο νά ζοῦμε καί ἐμεῖς, ὅπως ὅλος ὁ κόσμος. Ἐάν ὅμως τό κάλεσμα τῆς συνειδήσεώς μας πρός τόν Θεό εἶναι πολύ περισσότερο δυνατό ἀπ᾿ ὅ,τι τοῦ σώματός μας πρός τόν κόσμο, τότε ἀρνούμεθα τόν κόσμο, πωλοῦμε ὅ,τι ἔχουμε καί ἐρχόμεθα σ᾿ ἕνα μοναστήρι γιά ν᾿ ἀκολουθήσουμε τόν Χριστό.

Οἱ βαθμίδες τῆς μοναχικῆς πολιτείας. Ἡ ζωή τοῦ Ὁσίου Γέροντος Ἀρσενίου Μπόκα. Μέρος Δ'

Οἱ βαθμίδες τῆς μοναχικῆς πολιτείας

Ἱερομονάχου Γέροντα Ἀρσενίου Μπόκα (+1910-1989)

 Μέρος Δ'

Ὅπως εἴπαμε ἐσπούδασε καί τήν ἁγιογραφία. Ἁγιογράφησε μία ἐκκλησία πάρα πολύ ὡραία στήν περιοχή Ντραγκανέσκου τοῦ Βουκουρεστίου, ὅπου πολύς κόσμος πηγαίνει ἐκεῖ νά προσκυνήση καί νά θαυμάση αὐτή τήν ἱερά τέχνη του.
Κάποιος Χριστιανός πού τόν ἐγνώριζε τότε καί πολύ τόν ἀγάπησε ἔγραψε τά ἐξῆς γιά τό πρόσωπό του: «Τό ἔτος 1959 ὁ π. Ἀρσένιος Μπόκα μεταφέρθηκε μέ κρατική ἐντολή δίπλα στό Βουκουρέστι, γιά νά ἁγιογραφήση τήν ἐκκλησία τοῦ χωριοῦ Ντραγκανέσκου.
Στό χωριό αὐτό ἔμεινε ὁ Πατήρ 10 χρόνια, ὅπως καί στίς Μονές Σίμπαντα καί Πρισλόπ, ὅπου ἔμεινε ἀπό 10 χρόνια. Κατέβαιναν οἱ γυναῖκες ἀπό τά ὀρεινά τους σπίτια καί τοῦ ἔφερναν φαγητό. Οἱ ἄνδρες ἄφηναν τίς δουλειές τους καί ἤρχοντο νά τόν βοηθήσουν στήν ἁγιογράφησι καί ἀνακαίνισι τῆς ἐκκλησίας...
Ὁ Πατήρ εὑρίσκετο σέ συνεχῆ ἐπιτήρησι ἀπό τήν ἐθνική ἀσφάλεια. Ἀκόμη, κι ἄν τόν ἔβλεπαν νά μᾶς κάνη κάποιο νεῦμα μέ τήν ματιά του, ἐμεῖς ἐξέραμε ὅτι ἐκεῖνο τό βράδυ δέν θά ἦτο δυνατόν νά συναντηθοῦμε μαζί του μυστικά. Στό διαμέρισμα, πού τόν εἶχαν καί ἔμενε, σέ ἕνα οἰκοδομικό τετράγωνο τοῦ Βουκουρεστίου, ἐπηγαίναμε ἐκεῖ, ὁσάκις ἦτο δυνατόν.
 Καί ἐκεῖνος μᾶς ἐδίδασκε πῶς νά προσευχώμεθα, μᾶς ἔδινε αὐστηρές ἐντολές νά μήν ἀφήνουμε τίς νηστεῖες τῆς Ἐκκλησίας μας, νά μή ξεχνᾶμε τά ἐκκλησιαστικά μας καθήκοντα καί ἔλεγε στόν καθένα μας τί ἔπρεπε νά κάνη...»

Οἱ βαθμίδες τῆς μοναχικῆς πολιτείας. Ἡ ζωή τοῦ Ὁσίου Γέροντος Ἀρσενίου Μπόκα. Μέρος Γ'

Οἱ βαθμίδες τῆς μοναχικῆς πολιτείας

Ἱερομονάχου Γέροντα Ἀρσενίου Μπόκα (+1910-1989)

 Μέρος Γ'

Μέ τό χάρισμα τῆς προοράσεως μέ τό ὁποῖον τόν ἐπροίκισε ὁ Θεός ἐπρόσεχε στά βάθη τῶν καρδιῶν τῶν ἀνθρώπων μέ μία μοναδική ἀκρίβεια σ᾿ αὐτούς πού ἤρχοντο νά τόν συμβουλευθοῦν.
Κάποια ἡμέρα ἦλθε σ᾿ αὐτόν μία κοπέλλα μέ τόν λογισμό νά τόν πειράξη, ἀλλά ὁ πατήρ τῆς εἶπε: «Ἐσύ, κορίτσι μου, βλέπε ὅτι σέ ζητεῖ ὁ Νυμφίος καί ἑτοιμάσου διότι εἶναι καθ᾿ ὁδόν καί ἔρχεται νά σέ πάρη». Καί μετά ἀπό μερικές ἡμέρες ἦλθε ὁ Νυμφίος (διά τοῦ θανάτου) καί τήν παρέλαβε.
Σέ δύο νέους πού ἤθελαν νά νυμφευθοῦν τούς εἶπε: Νά μή νυμφευθῆτε διότι εἶσθε ἀδέλφια. Καί πράγματι ἦσαν ἀδέλφια κατά σάρκα.
Ἄλλοτε, στό τέλος μιᾶς Θείας Λειτουργίας, πού λειτουργοῦσε σ᾿ ἕνα ἐκκλησάκι τοῦ δάσους, ἦλθαν δύο οἰκογένειες ἀπό τό γειτονικό ὁμώνυμο χωριό Σίμπατα ντέ Σιούς. Ἡ μία εἶχε ἕνα γυιό καί ἡ ἄλλη μία κόρη καί εἶπαν στόν π.Ἀρσένιο:
-Πάτερ, οἱ νέοι αὐτοί θέλουν νά νυμφευθοῦν.
Ἀντικρύζοντάς τους καί τούς δύο  εἶπε στόν νέο ὁ Πατήρ:
-Παιδί μου, ψάξε νά εὕρης ἄλλη κοπέλλα, διότι πολύ ὁμοιάζεις μ᾿ αὐτή τήν κοπέλλα.
Ἐπιστρέφοντας ὁ Πατήρ στά γειτονικά ἐκεῖνα χωριά, εἶπε στούς γονεῖς τῶν δύο παιδιῶν:
-Ἐσεῖς δέν βλέπετε ὅτι ὁμοιάζουν πολύ σάν ἀδέλφια; Εἶναι μεγάλη ἁμαρτία νά νυμφευφθοῦν, ἐνῶ εἶναι ἀδέλφια.

Οἱ βαθμίδες τῆς μοναχικῆς πολιτείας. Ἡ ζωή τοῦ Ὁσίου Γέροντος Ἀρσενίου Μπόκα. Μέρος Β'

Οἱ βαθμίδες τῆς μοναχικῆς πολιτείας

Ἱερομονάχου Γέροντα Ἀρσενίου Μπόκα (+1910-1989)

 Μέρος Β'

Ἔτσι, ὅταν ὁ Ἰωάννης μεγάλωσε καί τελείωσε καί τό σχολεῖο, μετέβη στό φημισμένο λύκειο «Ἀβραάμ Γιάνκου» τῆς πόλεως Μπράντ, πού εἶναι ἕνα ἀπό τά πέντε κτιτορικά σχολεῖα τοῦ μεγάλου μητροπολίτου τοῦ Ἀρντεάλ Ἀνδρέα Σαγκούνα.
Τό ἔτος 1929 τελείωσε αὐτό τό Λύκειο ἄριστος μεταξύ τῶν ἀρίστων καί ἐπονομαζόμενος μεταξύ τῶν συμμαθητῶν τους ὡς «"ὁ ἅγιος» γιά τήν ἀποφασιστικότητα, σταθερότητα καί ἐπιμέλεια τῆς ζωῆς του.
Τόσος ἦτο ὁ σεβασμός τῶν συμμαθητῶν του πρός τό πρόσωπό του, ὥστε μέ τήν εὐκαιρία κάποιας ἑορτῆς στήν πλατεῖα τῆς πόλεως, οἱ ἀριστοῦχοι ἐκείνου τοῦ ἔτους μέ ἐπικεφαλῆς τόν Ἰωάννη καί τόν διευθυντή τους, καθηγητή Κάνδιδο Τσιοκάν, ἐπιστρέφοντες στήν πύλη τοῦ Λυκείου τους ἐστεφάνωσαν τόν Ἰωάννη μέ ἕνα κλαδί ἐλιᾶς σάν δεῖγμα τῆς ἁγίας ζωῆς του καί τῆς ἐπιδόσεώς του στά μαθήματα.
Ὅταν κάποτε ἕνας ἀπό τούς μαθητές ἑτοιμαζόταν νά πάρη ἕνα φυντάνι καί νά τό φυτεύση τιμῆς ἕνεκεν, ὁ διευθυντής τόν σταμάτησε καί τοῦ εἶπε:  «Ὄχι, ἀλλά ὁ Ἰωάννης Μπόκα θά φυτεύση τό δενδρύλλιο».
Μ᾿ αὐτήν τήν προετοιμασία καί τίς λαμπρές σπουδές πού ἔκαμε, στήν συνέχεια γράφτηκε στήν θεολογική Ἀκαδημία τοῦ Σιμπίου, πού λέγεται «Ἀνδρεϊάνα», πρός τιμήν τοῦ μητροπολίτου Ἀνδρέου.

Οἱ βαθμίδες τῆς μοναχικῆς πολιτείας. Ἡ ζωή τοῦ Ὁσίου Γέροντος Ἀρσενίου Μπόκα.

Οἱ βαθμίδες τῆς μοναχικῆς πολιτείας

Ἱερομονάχου Γέροντα Ἀρσενίου Μπόκα (+1910-1989)

 Πρόλογος

Τό παρόν βιβλίο περιέχει κείμενα ἑνός μοναχοῦ, πού ἀπευθύνονται σέ μοναχούς. Ὁ μοναχός, ὁ ὁποῖος ἔγραψε αὐτά πού ἀκολουθοῦν στό βιβλίο αὐτό εἶναι ὁ π. Ἀρσένιος Μπόκα, μεγάλος καθοδηγητής τῶν ψυχῶν κατά τόν 20ον αἰῶνα. Ἀνάμεσα στά γραπτά του πού ἄφησε, περιλαμβάνονται κι αὐτά μέ τόν τίτλο: «Βαθμοί τῆς μοναχικῆς πολιτείας», τό ὁποῖο παρουσιάζουμε ἐδῶ.
 Σ᾿ αὐτό καταγράφθηκαν οἱ σκέψεις τοῦ π. Ἀρσενίου προοριζόμενες γιά τούς μοναχούς, σάν μαθήματα τῆς μοναχικῆς σχολῆς. Αὐτά τά κείμενα ἔφθασαν σέ μένα, μέσῳ τῆς μοναχῆς Ἀμβροσίας Στόϊκα, πού εἶναι τώρα στό μοναστήρι Πρισλόπ, στό ὁποῖο τό ἔτος 1960, βάσει τοῦ κυβερνητικοῦ διατάγματος 410, ὑποχρεώθηκε ν᾿  ἀναχωρήση ἀπό τό μοναστήρι Χουρέζι, στό ὁποῖο ζοῦσε μέχρι τότε.
 Ἀναχωρώντας ἀπό τό μοναστήρι της ἡ μοναχή Ἀμβροσία, ἐγκαταστάθηκε στό χωριό πού γεννήθηκε, Ντραγκούσι τῆς περιοχῆς τοῦ Φαγκαρᾶς. Ἐπειδή ζοῦσε πλησίον στό μοναστήρι μας Σίμπατα ντε Σιούς, ἐρχόταν πάντοτε. Τότε μᾶς γνωστοποίησε τά κείμενα αὐτά γιά τήν μοναχική πολιτεία, πού γράφθηκαν ἀπό τόν μακαριστό π.Ἀρσενιο. Ἐμεῖς χαρήκαμε ἀπ᾿ αὐτά τά γραπτά καί τά ἀντιγράψαμε. Τώρα, ὅταν μοῦ ζητήθηκαν, διεπίστωσα ὅτι εἶχαν ἀντιγραφῆ ἀπό τόν Ἀπρίλιο τοῦ 1961.