ΑΘ. Ε. ΚΑΡΑΘΑΝΑΣΗΣ
Καθηγητής του Α.Π.Θ.
Η ΠΟΡΕΙΑ ΤΟΥ ΓΕΝΟΥΣ ΩΣ ΤΟ 1821 ΚΑΙ Η ΕΚΚΛΗΣΙΑ
Α. Τον τελευταίο καιρό με αφορμή τηλεοπτική
παραγωγή άρχισε μία συζήτηση για την Επανάσταση του 1821, όπου διατυπώθηκαν
ορισμένες απόψεις από ιστορικούς, που κατά το μάλλον και ήττον, ασχολούνται,
λίαν επιτυχώς ή και άριστα με άλλες περιόδους της νεοελληνικής ιστορίας, και
συνεπώς, αναρμόδιους να ασχοληθούν με τα γεγονότα που επιχείρησαν να
εξιστορήσουν, να ερμηνεύσουν ή και να σχολιάσουν.
Αλλά τα γεγονότα του 1821 δεν
αποτελούν μία μετέωρη στιγμή μες την Ιστορία, συνεπώς η ερμηνεία τους απαιτεί
γνώση βάθους τουλάχιστον πέντε – έξη αιώνων, ως δηλ. τους βυζαντινούς χρόνους.
Δεν θα επιχειρήσουμε ανασκευή ή σχολιασμό ερμηνειών ή των παρεμβάσεών τους. Θα
επιχειρήσουμε όσα σοφοί Δάσκαλοι παλαιότερα (Κ. Παπαρηγόπουλος, Σπ. Ζαμπέλιος),
αλλά και σχετικώς νεώτεροι (Ιω. Βογιατζίδης, Απ. Βακαλόπουλος, Ν. Σβορώνος) έγραψαν
και δίδαξαν, αλλά και όσα προκύπτουν από πηγές της εποχής αναφερόμενες στα
θέματα (απομνημονεύματα, κείμενα, αλληλογραφία, ξένοι περιηγητές κλπ.).
